تراز بنزین مثبت شد؛ كاهش روزانه بیش از 10 میلیون لیتر مصرف سوخت

به گزارش پایگاه خبری-تحلیلی رادیو گفت‌وگو، اردشیر دادرس، عضو فدراسیون انرژی و رئیس انجمن صنفی كارفرمایی CNG و صنایع وابسته اتاق تهران، در برنامه «به‌وقت گفت‌وگو» با اشاره به اظهارات رئیس‌جمهور درباره بی‌نیازی كشور از واردات بنزین اظهار كرد: مجموعه‌ای از اقدامات در بخش تولید، اصلاح قیمت‌گذاری، مدیریت مصرف و مقابله با قاچاق سوخت موجب بهبود تراز بنزین شده و شرایط تأمین نیاز داخلی را نسبت به ماه‌های گذشته تغییر داده است.

وی با اشاره به افزایش مصرف گاز طبیعی فشرده به‌عنوان یكی از عوامل اصلی كاهش تقاضای بنزین گفت: مصرف CNG از ابتدای مهرماه تاكنون حدود 14 تا 15 درصد رشد داشته و همین موضوع توانسته بخشی از نیاز ناوگان حمل‌ونقل به بنزین را كاهش دهد.

دادرس، افزایش نرخ بنزین آزاد از پنج هزار تومان به 10 هزار تومان را عامل دیگر مدیریت مصرف دانست و توضیح داد: اصلاح قیمت بنزین آزاد اقدامی ضروری بود، اما برای دستیابی به نتایج پایدار كافی نیست و می‌توان با طراحی سازوكار متناسب برای مصرف‌كنندگان پرمصرف و متقاضیان بنزین آزاد و سوپر، ضمن مدیریت تقاضا، منابع بیشتری برای حمایت از سوخت یارانه‌ای فراهم كرد.

این كارشناس حوزه انرژی با اشاره به تأثیر محدودیت‌های مرزی بر قاچاق سوخت تصریح كرد: كاهش قاچاق بنزین در پی بسته شدن مرزهای پاكستان از دیگر عوامل مؤثر بر بهبود شرایط بوده و به اعتقاد او، این موضوع نقش قابل‌توجهی در كاهش مصرف و خروج غیررسمی سوخت از كشور داشته است.

به گفته دادرس، هم‌زمانی این عوامل با افزایش تولید پالایشگاه‌ها موجب شده است طی یك ماه گذشته میزان مصرف یا تقاضای روزانه بنزین بیش از 10 میلیون لیتر كاهش پیدا كند.

وی با بیان اینكه تولید پالایشگاه‌های كشور در این مدت نسبت به ماه‌های گذشته حدود 30 درصد افزایش یافته است، خاطرنشان كرد: تعمیرات، بازسازی و نوسازی پالایشگاه‌ها در كنار استفاده بهتر از ظرفیت تولید، از عوامل مؤثر در بهبود وضعیت عرضه بنزین بوده است.

دادرس درباره ظرفیت پالایشی كشور نیز گفت: در حال حاضر بیش از 90 درصد ظرفیت پالایشگاه‌ها در مدار فعالیت قرار دارد و وزارت نفت برنامه‌هایی برای افزایش دست‌كم چهار تا پنج درصدی تولید در ماه‌های آینده دنبال می‌كند.

این كارشناس انرژی با تأكید بر اینكه تراز بنزین در شرایط فعلی مثبت شده است، اظهار كرد: تنوع‌بخشی به سبد سوخت و اقدامات انجام‌شده برای مدیریت شرایط، زمینه بهبود وضعیت تأمین بنزین را فراهم كرده و ذخایر موجود نیز به سطحی رسیده كه به گفته وی برای بیش از 10 تا 15 روز كفایت می‌كند.

وی ابراز امیدواری كرد با استمرار مدیریت مصرف و افزایش تولید، كشور تا پایان سال نیازی به واردات بنزین نداشته باشد.

◉ ظرفیت 40 میلیون مترمكعبی CNG برای كاهش وابستگی به بنزین

رئیس انجمن صنفی كارفرمایی CNG و صنایع وابسته اتاق تهران در ادامه، توسعه مصرف گاز طبیعی فشرده را یكی از مهم‌ترین راهكارهای حفظ تعادل عرضه و تقاضای بنزین معرفی كرد و گفت: مصرف روزانه CNG از حدود 14 میلیون مترمكعب به 17 تا 18 میلیون مترمكعب رسیده، در حالی كه ظرفیت عرضه این سوخت در حدود دو هزار و 500 جایگاه كشور، روزانه 35 تا 40 میلیون مترمكعب است.

دادرس با اشاره به استفاده از حدود نیمی از ظرفیت موجود جایگاه‌های CNG توضیح داد: افزایش مصرف این سوخت به بیش از 25 تا 30 میلیون مترمكعب در روز می‌تواند سهم قابل‌توجهی از تقاضای بنزین را كاهش دهد و نقش مهمی در تداوم بی‌نیازی كشور از واردات ایفا كند.

وی با بیان اینكه به ازای مصرف هر مترمكعب CNG می‌توان تقریباً یك لیتر در مصرف بنزین صرفه‌جویی كرد، افزود: با توجه به هزینه واردات هر لیتر بنزین كه بر اساس برآورد وی حدود 85 تا 90 سنت و در برخی موارد تا یك دلار است، جایگزینی بنزین با CNG می‌تواند منابع ارزی قابل‌توجهی برای كشور حفظ كند.

به گفته این كارشناس، در صورت افزایش مصرف روزانه CNG به 20 میلیون مترمكعب، ظرفیت صرفه‌جویی معادل حدود 20 میلیون دلار در روز نسبت به واردات بنزین ایجاد می‌شود كه در مقیاس سالانه می‌تواند به رقمی نزدیك به هشت میلیارد دلار برسد.

دادرس همچنین از ارائه پیشنهادی به دولت و مجلس برای حمایت از صنعت CNG خبر داد و تصریح كرد: در این طرح پیشنهاد شده است دست‌كم 10 درصد از منابع حاصل از صرفه‌جویی ارزی ناشی از جایگزینی CNG با بنزین، به بسته‌های حمایتی برای این صنعت و پنج حلقه زنجیره وابسته به آن اختصاص یابد.

وی هدف از این پیشنهاد را توسعه زیرساخت‌ها و افزایش بهره‌برداری از ظرفیت موجود عنوان كرد و گفت: با حمایت هدفمند از صنعت CNG می‌توان میزان استفاده روزانه از این سوخت را به ظرفیت حدود 40 میلیون مترمكعب نزدیك كرد.

◉ اصلاح رفتار رانندگی، اولویت حفظ تعادل بازار بنزین

دادرس در بخش دیگری از این گفت‌وگو درباره احتمال بازگشت كشور به واردات بنزین اظهار كرد: با توجه به اقدامات انجام‌شده و تغییر الگوی رفتاری مصرف‌كنندگان، انتظار نمی‌رود در صورت تداوم شرایط كنونی، نیاز به واردات مجدداً ایجاد شود؛ با این حال، پایداری این وضعیت به مدیریت صحیح قیمت‌گذاری و اصلاح الگوی مصرف بستگی دارد.

وی بر ضرورت شناسایی دقیق گروه‌های مختلف مصرف‌كننده تأكید كرد و گفت: سیاست‌های تأمین سوخت باید به‌گونه‌ای طراحی شود كه نیاز واقعی مصرف‌كنندگان، به‌ویژه رانندگان تاكسی و ناوگان حمل‌ونقل عمومی، تأمین شود و در عین حال انگیزه مصرف اضافی كاهش یابد.

این كارشناس انرژی، بهینه‌سازی مصرف خودروها را در مقایسه با افزایش صرف ظرفیت پالایشی، راهكاری مؤثرتر برای حفظ تعادل بازار بنزین دانست و توضیح داد: نوع رانندگی، وضعیت خیابان‌ها و جاده‌ها، كیفیت لاستیك و روغن خودرو و همچنین ترمزهای مكرر از جمله عواملی هستند كه بر میزان مصرف سوخت تأثیر می‌گذارند.

دادرس با تأكید بر نقش آموزش رانندگان و فرهنگ‌سازی در كاهش مصرف خاطرنشان كرد: اصلاح رفتار رانندگی و استفاده بهینه از خودروها می‌تواند به ایجاد 15 تا 20 درصد بهبود پایدار در الگوی مصرف سوخت منجر شود.

وی در پایان با قدردانی از تلاش كاركنان و مدیران صنعت نفت برای مدیریت شرایط تأمین سوخت، از مردم و به‌ویژه رانندگان ناوگان تاكسیرانی و حمل‌ونقل عمومی خواست با رعایت اصول مصرف بهینه، به حفظ تعادل تولید و مصرف بنزین و عبور كشور از شرایط دشوار اقتصادی كمك كنند.