اختلال در ترانزیت كود؛ تهدیدی جدی برای كشورهای غربی

یك كارشناس اقتصاد بین‌الملل در مصاحبه با رادیو گفت‌وگو، هشدار داد كه درپی اقدامات آمریكا، بحران در تنگه هرمز از حوزه انرژی فراتر رفته است.

1405/07/26
|
14:44

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی رادیو گفت‌وگو؛ حسین كریمی، كارشناس اقتصاد بین‌الملل در برنامه «روی موج گفت‌وگو» درباره پیامدهای هشدار اخیر سازمان ملل متحد مبنی بر احتمال انسداد یا اختلال در ترانزیت كودهای شیمیایی از تنگه هرمز، اظهار داشت: این مسئله نشان‌دهنده میزان شكنندگی شبكه امنیت غذایی جهان است.

وی با اشاره به هشدار جدی سازمان ملل كه حدود 4 روز پیش صادر شده است، تأكید كرد: این بحران تنها محدود به پول و كالا نیست، بلكه زمان تولید غذا در سیاره نیز در خطر قرار گرفته است.

كریمی توضیح داد: تقریباً یك‌سوم اوره جهان از این منطقه عبور می‌كند و اكنون با اختلال جدی مواجه شده است؛ به طوری كه بحران تنگه هرمز از بازار نفت به امنیت غذایی انتقال یافته است.

وی در مصاحبه با رادیو گفت‌وگو افزود: این اولین بار نیست كه درباره اهمیت تنگه هرمز صحبت می‌كنیم، اما این بار مسئله تنها نفت و گاز و افزایش قیمت انرژی نیست، بلكه با اهمیت غذایی میلیون‌ها انسان در ارتباط است و آینده تولید محصولات كشاورزی را به‌ویژه در بخش‌هایی از آسیا و آفریقا تحت تأثیر قرار می‌دهد.

كریمی با اشاره به اظهارات دبیركل سازمان ملل متحد در تاریخ 14 اكتبر، خاطرنشان كرد: اگر در هفته‌های آتی توافقی برای عبور كود شیمیایی از تنگه هرمز حاصل نشود، فصل كاشت در بسیاری از مناطق از دست خواهد رفت.

وی بر این نكته تأكید كرد كه برخلاف فعالیت‌های صنعتی، در كشاورزی زمان قابل جابه‌جایی نیست و عدم دریافت كود در فصل مشخص، حتی با بهترین كودهای جهان در ماه‌های بعد، خاصیت اصلی خود را از دست می‌دهد كه این امر منجر به كاهش شدید عملكرد محصول و افزایش فزاینده قیمت‌ها خواهد شد.

این كارشناس اقتصاد بین‌الملل با بررسی مسیرهای تأمین، بر وابستگی شدید تولید كودهای نیتروژنه به گاز طبیعی اشاره كرد و گفت: وقتی جریان انرژی و كشتیرانی در خلیج فارس مختل می‌شود، با یك فشار همزمان مواجه می‌شویم. افزایش قیمت انرژی، بالا رفتن هزینه تولید كود، گرانی حمل‌ونقل و بیمه دریایی و در نهایت محدودیت دسترسی كشاورزان به نهاده‌ها، همگی دست به دست هم می‌دهند تا یك چرخه معیوب ایجاد كنند. این زنجیره از تولید گندم، برنج و ذرت آغاز شده و به تولید خوراك دام و در نهایت افزایش قیمت گوشت ختم می‌شود.

وی همچنین به رویكرد دوگانه كاخ سفید در قبال تحریم‌ها اشاره كرد و گفت: اگرچه ادعا می‌شود غذا و دارو مشمول تحریم نیستند، اما در عمل، بانك‌ها از انتقال پول واهمه دارند و شركت‌های بیمه و خدمات دریایی به دلیل ریسك‌های ثانویه، خدمات خود را ارائه نمی‌دهند. این برخورد باعث می‌شود كشاورزان در كشورهای فقیرتر كه توان تأمین هزینه‌های بالای جایگزین یا ذخایر استراتژیك را ندارند، بیشترین آسیب را ببینند.

كریمی در رادیو گفت‌وگو، با اشاره به اینكه چنین بحرانی می‌تواند آثار خود را تا نیمه دوم سال 2026 و حتی اوایل 2027 در تولید محصولات نشان دهد، تأكید كرد: حل این مسئله به این سادگی با باز شدن یك مسیر كشتیرانی امكان‌پذیر نیست و نیاز به سازوكارهای عملیاتی و توافقات جدی دارد.

دسترسی سریع